Rodna ravnopravnost u akademiji i istraživanju bila je glavna tema regionalne konferencije održane danas na Univerzitetu u Tuzli, koja je okupila predstavnike akademske zajednice, institucija i civilnog društva. U okviru Erasmus+ projekta GEAR predstavljeni su rezultati trogodišnjeg rada na povećanju učešća žena u nauci, istraživanju i visokom obrazovanju.
Konferencija pod nazivom „Rodno inkluzivni STE(A)M na Zapadnom Balkanu“ okupila je partnere projekta koji se realizuje uz sufinansiranje Evropske unije. U njegovoj provedbi učestvuje deset partnera iz Bosne i Hercegovine, Crne Gore, Srbije, Slovenije i Litvanije.
Univerzitet u Tuzli razvio plan rodne ravnopravnosti
Jedan od rezultata projekta je izrada planova rodne ravnopravnosti na četiri univerziteta Zapadnog Balkana, među kojima je i Univerzitet u Tuzli, koji je usvojio plan za period od 2026. do 2029. godine.
Prorektorica za digitalizaciju Univerziteta u Tuzli, prof. dr. Nermina Hadžigrahić, istakla je da je projekat omogućio analizu rodnih razlika u akademskoj zajednici i razvoj konkretnih mjera za njihovo smanjenje.
„Na samom početku urađena je analiza rodnog jaza na univerzitetima na Zapadnom Balkanu, a na osnovu prvih preporuka zaključili smo da je potrebno sistemski pristupiti ovom pitanju“, kazala je Hadžigrahić.
U okviru projekta izrađene su i tri brošure posvećene kritičkom promišljanju među studenticama i akademskim osobljem te usklađivanju privatnog i poslovnog života.
Na Fakultetu elektrotehnike Univerziteta u Tuzli osnovan je Centar za podršku razvoju naučnog potencijala studentica, kao dio mreže centara „Girls in Science“ uspostavljenih na četiri univerziteta.
Kroz program poslovnog mentorstva na nivou cijelog projekta uključeno je 40 studentica i 30 mentora i mentorica, uz ukupno 95 mentorskih sesija. Na Univerzitetu u Tuzli, u saradnji s udruženjem GirlTHing, učestvovalo je 30 studentica i 21 mentor i mentorica, a održano je 59 mentorskih sesija.
Žene i dalje manje zastupljene u STEM oblastima
Na konferenciji je ukazano i na podatke prema kojima žene, iako čine većinu studentske populacije na Zapadnom Balkanu, ostaju manje zastupljene u naučnim, tehnološkim, inženjerskim i matematičkim oblastima.
Prema podacima Global Gender Gap Reporta iz 2021. godine, udio diplomiranih u STEM oblastima u BiH iznosio je 16 posto među ženama i 28 posto među muškarcima.
Koordinatorica projekta, prof. dr. Irena Petrušić s Univerziteta Adriatic iz Crne Gore, naglasila je da je potrebno prepoznati različite prepreke s kojima se suočavaju studentice, istraživačice i žene koje žele učestvovati u upravljanju akademskim institucijama.
Posebna pažnja, kako je istakla, treba biti usmjerena na pružanje podrške onima kojima takve mogućnosti nisu uvijek dostupne.
Dvanaest visokoškolskih institucija podržalo zajednički manifest
Na konferenciji je predstavljen i Manifest univerziteta Zapadnog Balkana o rodno inkluzivnom STE(A)M obrazovanju, koji je do sada potpisalo dvanaest visokoškolskih institucija iz Bosne i Hercegovine, Crne Gore i Srbije.
Dokument predviđa uvođenje planova rodne ravnopravnosti, sprečavanje rodno zasnovanog nasilja i uznemiravanja te praćenje i javno objavljivanje rezultata u ovoj oblasti.
U Tuzli je Manifest uručen predstavnicima Univerziteta Adriatic Bar, Univerziteta u Tuzli, Univerziteta Bijeljina i Univerziteta za poslovne studije Banja Luka.
U okviru konferencije održana je i panel diskusija o položaju žena u akademiji i istraživanju, u kojoj su učestvovali Jasmina Husanović Pehar, Zlatan Hrnčić, Jasna Zečević i Esmina Avdibegović.
Učesnici su razgovarali o institucionalnim preprekama, mogućnostima napredovanja žena u akademskoj zajednici i mjerama kojima se rodna ravnopravnost u akademiji može unaprijediti kroz obrazovanje, istraživanje i upravljanje univerzitetima.
